نگاهی به پوشش فعلی فرستنده های دیجیتال زمینی DVB_T و برنامه های آینده صدا و سیما
صداوسیما نیز با ایجاد تحول در نحوه پخش برنامهها و اجرای پروژه عظیم گذر از آنالوگ به دیجیتال وارد این عرصه جهانی شد و بیش از یکسال است که از پخش آزمایشی برنامههای صداوسیما با فرستندههای دیجیتالی سپری میشود. در این راستا، استاندارد DVB-T که یکی از موفقترین استانداردهای دیجیتالی است در صداوسیما به عنوان استاندارد پخش زمینی به بهرهبرداری رسیده است.
استفاده از مزیتها و استانداردهای جدید فشردهسازی صداوتصویر نظیر AAc و MPEG-4 از طرفی کشور را در لبه استفاده از تکنولوژیهای نوین قرار داده و از طرفی بر پیچیدگی و کیفیت این ابزار تأثیرگذار بوده است. به نحوی که قیمت یک مبدل (STB) با فرمت MPEG-4 حداقل 2 برابر MPEG-2 معادل آن بود. انتخاب دقیق این استانداردها با تعیین یک زمانبری دقیق باعث شد که امروز این قیمت در یک حد تعادل منطقی و مناسب قرار گیرد. هم اکنون با توجه به اقدامات انجام شده در حوزه توسعه و فناوری رسانه و در مرحله اول پخش دیجیتال، 14 شبکه تلویزیونی و 10 شبکه رادیویی در تهران و 8 شبکه تلویزیونی و 10 شبکه رادیویی در کرج، ورامین و پاکدشت در حال پخش است و در آینده ظرفیت پخش دیجیتالی تا 16 شبکه افزایش خواهد یافت.
اما موضوع به همین جا خاتمه نمییابد، زیرا همزمان با تلاش متخصصان برای فراهم ساختن بستر پخش دیجیتال، مسأله کاربران و چگونگی استفاده آنها از این فرایند نیز از اهمیت ویژه برخوردار است. در این رابطه این پرسش مطرح میشود که کاربران یا مخاطبان، برای دریافت برنامههای بسیار با کیفیت دیجیتالی چه باید بکنند؟ این سئوالی است که پاسخ به آن را حوزه فنی همزمان با راهاندازی پخش دیجیتال به صورت تولید و ارایه برنامههای متنوع آغاز کرده و این روند ادامه خواهد یافت.
این بخش از فعالیتها را میتوان در چارچوب فرهنگسازی برای عموم استفادهکنندگان تلقی کرد که در مرحله اول بخشی از، مأموریت صداوسیما است و در درجه بعد و در حوزه اطلاعرسانی، سایر وسایل ارتباط جمعی نیز باید نقش خود را ایفا کنند. از سویی پس از فرهنگسازی، اولویت نخست حوزه فنی این است که فرمت در حال پخش، مطابق با تمامی استانداردهای مورد قبول باشد و با حاصل شدن اطمینان خاطر از این امر، به وجوه مربوط به معرفی و تولید و در اختیارگذاشتن ابزاری میرسیم که مردم با بهرهبرداری از آن بتوانند به بهترین صورت ممکن از سیگنالهای دیجیتال در حال پخش استفاده کنند.
هر چند کیفیت کامل سیستم دیجیتال زمانی مشاهده می شود که یک گیرنده دیجیتالی در اختیار داشته باشیم که سیگنال دیجیتال دریافتی را کد گشایی و نمایش دهد؛ اما در شرایط فعلی که گیرنده دیجیتال عرضه نشده و از طرفی تعداد بسیار زیادی گیرنده آنالوگ در اختیار مردم است. مناسب ترین راه، ارائه دستگاهی است که سیگنال دیجیتال دریافتی را برای نمایش در گیرندههای فعلی انطباق دهد. با این کار نویز و اعوجاج های اضافه شده در مراحل پخش و انتقال حذف می شوند و کیفیت تصویر بهبود چشمگیری می یابد.
عمدهترین ابزار مورد نیاز برای دریافت برنامههای تلویزیونی دیجیتال، گیرنده یا “مبدل تلویزیون دیجیتال” است. حال این دستگاه چگونه دستگاهی باید باشد؟ چطور و چگونه به طور استاندارد در اختیار کاربران قرار میگیرد؟ و چه مزایایی باید داشته باشد؟ در این بخش اقدام اساسی حوزه فنی استاندارد سازی بوده است؛ به گونه ای که طی 2 سال اخیر تولیدکنندگان در انتظار اعلام استانداردهای مربوط به مبدل مناسب بودند که با تمامی دغدغهها این استانداردها اعلام شد و صنعتگران توانستند در راستای ارتقای سیستم گام بردارند و در جهت ساخت و تولید داخل آن گامهایی برداشته شده است.
اما در تهیه “مبدل تلویزیون دیجیتال”توصیه میشود که شتابزده عمل نشود. مبدلهایی که با فرمت فشرده سازی مورد پذیرش ایران سازگارند، مراحل اولیه تکامل خود را طی می کنند و بتدریج مدل هایی با قابلیت های بیشتر و اشکالات کمتر تولید و عرضه خواهند شد و قیمت آنها هم با تولید انبوه و بازار رقابتی کاهش خواهد یافت. لذا هنگام انتخاب و خرید باید به مولفه های مهمی مانند قابلیت های دستگاه از نظر ضبط، خروجی های مختلف، معتبر بودن شرکت سازنده و خدمات آن توجه داشت.
در بحث اقتصادی و کنترل بازار شرایط به گونهای است که کاربران رأساً باید به توصیههای کارشناسان توجه داشته باشند و از خرید دستگاههای غیر معتبر، با هزینههای گران خودداری کنند. علاوه بر این مسئولان کنترل بازار نیز باید بر این امر نظارت داشته باشند و از ورود مبدلهای غیراستاندارد و نامرغوب جلوگیری کنند.
اما در بحث کلان اقتصادی و رواج و رسوخ سریع مبدل (S.T.B) در سطح جهان، براساس گزارش Screen Digital Bskyb،
فروش جهانی ست ـ تاپ ـ باکس در پنج سال آینده به 225 میلیون واحد به ارزش 25 میلیارد دلار خواهد رسید. در این بخش سرمایهگذاریهای کلانی صورت گرفته و میتوان انتظار داشت در کشور ما، و سایر کشورهای منطقه نیز چنین سرمایهگذاریهایی انجام شود.
به طور کلی گامهای عمده دیگری که حوزه فنی برای پوشش کامل سیگنالهای دیجیتالی در تهران و شهرستانها در دست اجرا دارد، نمایانگر نیاز بیشتر عموم به دستگاههای مبدل در آینده است. این اقدامات شامل 2 ایستگاه دیگر به عنوان ایستگاههای استراتژیک و پشتیبان است که تمامی نقاط استان تهران را تحت پوشش قرار میدهد.
همچنین در آینده طبق برنامه خاصی مراکز استانها نیز تحت پوشش قرار خواهد گرفت.
(S.T.B) در روند پخش دیجیتالی، در حقیقت، ابزار بسیار موردنیاز و مهمی است که به عنوان مبدل، و به عنوان حلقه اصلی و ارتباطی مابین فرستنده دیجیتال و گیرنده (دستگاه تلویزیون) است تا کاربران، تصویر و صدا را با کیفیت عالی دریافت کنند.
به همین دلیل، ضرورت ایجاب میکند تا در فضاهای رسانهای از چند و چون مشخصات این دستگاه، استانداردهای مورد قبول آن، چگونگی تهیه آن از نظر اقتصادی، و سایر توصیههای کارشناسی، اطلاعرسانی دقیقی برای عموم مردم صورت پذیرد که نمونههایی از آن از شبکه سراسری رادیو و تلویزیون انتشار یافته و امید است که بیشتر از گذشته تداوم داشته باشد.
لیست شرکتهای دارای تائیدیه از صدا وسیما جهت فروش ستاپ باکس DVB-T
شرکت پارسیان صوت آریا ( BRIGHT )
شرکت دنا سرویس ( DENAY )
شرکت رایانه ساز جاوید ( iNOR )
شرکت عرشیان تجارت سماء ( BLUSENS )
شرکت فولاد رایانه تصویر ( PROVISION )
شرکت مادیران ( XVISION )
شرکت هیوا تجارت ( MARSHAL )